Yazılar

Tarih ve kültür üzerine yazılar

565 yazı

Hürrem Sultan'ın Mektuplarında Katip Kullanması

Kanuni ile Hürrem'in ilk mektuplarında Kanuni'ye aynı duygusallıkta yazamadığı için Hürrem katip kullanır. Fakat aşka politika karışınca katibi aradan çıkartır. Bir mektubunda şöyle der "İbrahim Paşa'ya neden küstüğümü…

III. Mehmed'in Kilo Sorununa Bağlı Sağlığının Bozulması

III. Mehmed, padişahlığı sürecinde aşırı kilo aldı ve sağlığı bozuldu. Venedik elçisi Girolamo Capello, raporunda şöyle der: "Doktorlar yemeye ve içmeye aşırı düşkünlüğü nedeniyle sultanın sağlığının bozulduğunu, bu…

Maktul 2.Osman ve Faili Davud Paşa Aynı Karede

Maktul [2.Osman,solda bıyıklı] ve Fail [Davud Paşa, sağda] aynı karede. 2. Osman'ın katlinde başrol ornayan Davud Paşa, ödül olarak veziriazam yapıldı. Ancak çok geçmeden çıkan isyanda Davud Paşa, 2. Osman'ın…

İstanbul'da tahta cülus eden II. Selim

İstanbul'da tahta cülus eden II. Selim'in bir kaç gün sonra Belgrad'a gelerek dönüş yolundaki orduya yetişmek istediğini Veziriazam Sokollu Mehmed Paşa'ya kendi eli ile yazması. Sokollu Mehmed Paşa, hazine ve mevsimden…

Kandiller vasıtası ile isten mürekkep yapımı

Kandiller vasıtası ile is'ten mürekkep yapıldığı malumdur. Fakat bunun asıl zahmetli kısmı, isin çeşitli maddeler ile dövülmesi ve karışımı mürekkep haline getirmesidir. İyi bir is mürekkebi karışımı ortalama…

Osmanlıların Seferin Serdarına Getirdikleri Hediyeler

Osmanlıların, savaş sürecinde ve sonrasında ihmal etmedikleri konulardan biri, mücadelede gayret gösterenlerin seferin serdarına getirdikleri hediyeleri deftere kaydetmeleri ve kıymeti mucibince ödüllendirmeleri idi.…

Yavuz Sultan Selim'in Edirne sevgisi

Yavuz Sultan Selim'in Edirne sevgisine dair beyitleri [Mısır'da iken Nil'e bakıp söylediği] "İki gözüm Meriç ü Tunca gibi her yana akma; Kolunı boynuma Arda yeter salındın illerle" **** "Edirnem hem Sitanbulum Kalatam…

Belgrad Sonrası Fatih'in Sözleri

Macar Kroniğin yazdığına göre Fatih,1456 Belgrad kuşatmasında bozgun sonrası birçok Yeniçerinin katliama uğraması ve topların bırakılması üzerine sinir krizi geçirip bayılır ve ayıldığında yanındakilere şöyle der…

Kavalalı Mehmed Ali Paşa'nın Röportajı

25 Kasım 1826'da İngiltere'nin İskenderiye Konsolosu John Barker'a röportaj veren Kavalalı Mehmed Ali Paşa, kısaca kendi kariyerinden bahisle bir ara camdan dışarı Mareotis gölüne ve akabinde 2. Mahmud'un fermanına…

Köprülü Mehmed Paşa'nın Sadarete Geçmesi

1656'da Veziriazam olana kadar hiç bir başarı elde edememiş olan Köprülü Mehmed Paşa, sadarete geçince muhaliflerini bir hayli şaşırttı. Dönem şahidi ve eser sahibi Mehmed Halife şöyle dediklerini aktarır "Hay hay…

Fatih Sultan Mehmet Han'ın Belgrad Bozgununu Unutamaması

Zinkeisen'in Venedik raporundan naklettiğine göre Fatih, ömrü boyunca Belgrad bozgununu unutamadı, sonrasında bir çok kale/şehir fethetse de Belgrad'a hücum etmedi. Fakat her Rumeli seferinde Belgrad tarafına bakıp…

Mustafa Selanikî'nin kaydına göre sahtekarlık cezası

Mustafa Selanikî'nin kaydına göre uçuçu mürekkep kullanarak orijinal isim silindikten sonra yerine rüşvet aldığı kişinin adını yazan ve evrakta sahtecilik yapan katipler deşifre olunca bir kısmı idam, bir kısmı sürgün…

Merzifonlu Kara Mustafa Paşa

Merzifonlu Kara Mustafa Paşa II. Viyana Seferinde bozguna uğrayınca muhalifleri Darüssaade Ağası Yusuf Ağa ve Mirahur Sarı Süleyman Ağa "düşmanımızın işi bitti. İntikam alacak günler geldi" diye ellerine mendil alıp…

Osmanlıların 'da Tunus'a çıkarma yapmaları

Osmanlıların 1569'da Tunus'a çıkarma yapmaları. Tunus, İspanyollar ile köşe kapmaca oynanan bir şehir oldu. 1534'de Osmanlılar aldı, 1535'de İspanyollar şehri ele geçirdi. 1569'da Osmanlılar yeniden aldı, 1573'de…

Son Memlük Sultanı Tomanbay'ın idam edilmesi

Son Memlük Sultanı Tomanbay'ın Bab-ı Züveyle'de asılarak idam edilmesi. Yavuz Sultan Selim'in, Kansu Gavri'nin oğlu Seyyid Mehmed'e "Vallahi katline niyetim yoktu, anı Rum'a götürüb kayd-ı hayat ile bir sancak vermek…

Bana ok batmaz ve kılıç kesmez ve üstümden yavuz yel esmez

"bana ok batmaz ve kılıç kesmez ve üstimden yavuz yel esmez. Halife-i zaman ve mehdi-i devranım" diye isyan eden Şah Veli'yi Şahsüvaroğlu Ali Bey'in yakalaması. Sonrasında Ali Bey, Mehdi olmadığını ıspat için önce…

Tahtı oğlu Mehmed'e bırakın II. Murad

II. Murad Tahtı oğlu Mehmed 'e bırakın II. Murad, binbir taht oyunu ile yeniden padişah oldu. Bu duruma dair, Tursun Bey, şöyle denildiğini aktarır: "Be kişi hey ne turfa iş ittün İşün altun iken gümüş ittün Getürüp on…

Osmanlı'da padişahlara sadakati arz etmek

Osmanlı'da padişahlara sadakati arz etmek için huzura çıkıldığında 4 şey öpülür 1-el öpülür 2-etek öpülür 3-eşik öpülür ve 4- son olarak padişahla görüşme fırsatı elde eden elçiler, bir lütuf eseri olarak padişahın…

Daha çok maymunların idam fetvası ile bilinen Molla Abdülkerim Efendi, 3.Murad'ı Üzerine Bir Not

Daha çok maymunların idam fetvası ile bilinen Molla Abdülkerim Efendi, 3.Murad'ı ikna ederek gayrimüslimlerin şehirde ata binmesini ve büyük sarık sarmasını yasaklatmıştır. Yasağın ilk dakikasında Abdülkerim Efendi'ye…

4.Murad, yolsuzluk yaptığını öğrendiği Vezir Hüseyin Paşa'yı nazikçe şöyle uyarı

4.Murad, yolsuzluk yaptığını öğrendiği Vezir Hüseyin Paşa'yı nazikçe şöyle uyarır "Yohsa canından ve başından usandın mı? Bir defa dahi tab-ı hümayunuma muhalif bir iş zuhura gele canına kıyarım. Şöyle bilesin. Reaya…

Yavuz Sultan Selim Sağda ve hocası Halimî Çelebi Solda. Kastamonulu olan Hal

Yavuz Sultan Selim [Sağda] ve hocası Halimî Çelebi [Solda]. Kastamonulu olan Halimî Çelebi'yi Trabzon'a davet eden Selim, padişah oluncada yanından hiç ayırmadı. Dönem şairi bu durumu şöyle dile getirir “Şol pâdişah ki…

Kimince haram, kimince mekruh ilan edilse de Osmanlı döneminde kahve, Türklerin

Kimince haram, kimince mekruh ilan edilse de Osmanlı döneminde kahve, Türklerin keyiften öte bağımlısı olduğu bir içecek haline geldi. Dilenciler "bir kahve parası" diye dilenir, kadınlar eve kahve getirmediği için…

IV. Murad der ki: "Kitablarıyla seyre giden ulemaya ve tesbih ve seccade ve rid

IV. Murad der ki: "Kitablarıyla seyre giden ulemaya ve tesbih ve seccade ve ridasıyla giden dervişana ve devat ve kalem ve levazım-ı kitabet ile giden küttaba bizim sözümüz ve bir vecihle ta'arruzumuz yoktur. Heman…

Yavuz Sultan Selim, Kefe'ye gittiğinde abisi Ahmed telaşa kapılır. Onun Rumeli'n

Yavuz Sultan Selim, Kefe'ye gittiğinde abisi Ahmed telaşa kapılır. Onun Rumeli'ne geçip tahtı elde etme düşüncesinde olduğunu anlar. Uğursuzluğu ile şöhret bulan Lalası Yularkıstı Sinan Paşa, Ahmed'e tavsiyede bulunur.…

İstanbul'a gelen elçilerin sadrazam veya padişahla görüşme öncesi

İstanbul'a gelen elçilerin sadrazam veya padişahla görüşmezden önce misafir olarak ikamet ettikleri elçi hanı. Görüşme hemen mümkün olmadığı için Elçiler bu süre zarfında şehri dolaşır, bol dedikodu dinleyip rapor eder…

Osmanlı'da günlük yaşamın bir parçası olarak dayak atımını, İstanbul mahalleleri

Osmanlı'da günlük yaşamın bir parçası olarak dayak atımını, İstanbul mahallelerinde ve Divan-ı Hümayun önünde sıkça görülürdü. Kabahati olan hemen sırt üstü veya yüz üstü yatırılıp sopa ile dövülürdü. Dayak yiyen kişi…

Veziriazam Sokollu Mehmed Paşa'ya suikast düzenleyerek ölümüne sebep verecek der

Veziriazam Sokollu Mehmed Paşa'ya suikast düzenleyerek ölümüne sebep verecek derecede ağır surette yaralayan suikastçinin yakalanması. Selanikî'nin kaydına göre suikastçi, paşanın ölümü sonrası dört parçaya bölünüp…

Osmanlı İstanbul'unda Yahudi cenazesi, öndeki, cenazede para karşığı ağlaması iç

Osmanlı İstanbul'unda Yahudi cenazesi, öndeki, cenazede para karşığı ağlaması için tutulan "ağıtçı kadın". Bunlar bir sektör olarak para karşılığı cenaze için ağlardı. Adet gereği kendilerini yere atar, saçlarını…

Ebulmeyamin uğur getiren, bereketli lakabı verilen Şeyhülislam Mustafa Efendi'

Ebulmeyamin (uğur getiren, bereketli) lakabı verilen Şeyhülislam Mustafa Efendi'nin Kasımpaşa'daki evinde şikayetleri dinlemesi. Kendisi kulunç hastalığından muzdarip ve tütün müptelası idi, öldüğünde “Yaprak içmekle…

"Hüsni hoş ol kadd-i dilcü meskeni Eyüb'dür Hoş eda tanbur çalar ismi dahi Eyüb'

"Hüsni hoş ol kadd-i dilcü meskeni Eyüb'dür Hoş eda tanbur çalar ismi dahi Eyüb'dür" https://t.co/tLuj63UgYk