Mustafa Çelebi

Yıldırım’ın oğlu olduğunu iddia eden taht adayı — “Düzmece Mustafa”
Koyu bordo zemin önünde sorguçlu sarık ve zengin kaftanla iddialı, temkinli bir şehzadeyi canlandıran temsilî portre

Mustafa Çelebi, kendisini Yıldırım Bayezid’in (Ankara Savaşı’nda kaybolan) oğlu olarak takdim eden taht adayıdır; Osmanlı resmî tarih yazımında “Düzmece Mustafa” diye anılır. I. Mehmed ve ardından II. Murad’a karşı, çoğu zaman Bizans’ın desteğiyle isyan etti. 1422’de yakalanarak idam edildi. Gerçekten Bayezid’in oğlu olup olmadığı tartışmalıdır.

Mustafa Çelebi (Düzmece Mustafa) Kimdir?

Mustafa Çelebi, kendisini Yıldırım Bayezid’in — 1402 Ankara Savaşı’nda âkıbeti belirsiz kalan — oğlu olarak takdim eden bir taht adayıdır. Osmanlı resmî tarih yazımı onu sahtekâr sayarak “Düzmece Mustafa” diye anar; ancak gerçekten Bayezid’in oğlu olup olmadığı tarihçiler arasında tartışmalıdır.

İsyanlar ve Sonu

Fetret Devri’nin ardından ortaya çıkan Mustafa Çelebi, önce I. Mehmed’e (1416), ardından II. Murad’a (1421-22) karşı, çoğu zaman Bizans’ın desteğiyle ayaklandı. Bir ara Rumeli’de önemli bir güç topladıysa da, 1422’de II. Murad tarafından yakalanarak idam edildi. Onun hikâyesi, taht mücadelelerinde Bizans’ın Osmanlı şehzadelerini nasıl bir koz olarak kullandığını gösteren tipik bir örnektir.

Sık Sorulan Sorular

Düzmece Mustafa kimdir?

Yıldırım’ın oğlu olduğunu iddia eden bir taht adayıdır; I. Mehmed ve II. Murad’a karşı isyan etti, 1422’de idam edildi.

Gerçekten Bayezid’in oğlu muydu?

Tartışmalıdır; Osmanlı kaynakları “düzmece” (sahte) sayar, fakat bazı tarihçiler gerçek olabileceğini savunur.

Kaynakça

  • Halil İnalcık, “Murad II” maddesi, TDV İslâm Ansiklopedisi, c. 31, 2006, s. 164-172.
Diğer isimleri: Düzmece Mustafa, Mustafa Çelebi