Dönemin Başlangıcı
Ankara Muharebesi'nde Sultan I. Bayezid'in Timur'a esir düşmesi ve ardından 1403'te hayatını kaybetmesi, Osmanlı Devleti'ni başsız bıraktı. Bayezid'in oğulları Şehzade Süleyman Çelebi, Şehzade İsa Çelebi, Şehzade Mehmed Çelebi ve Şehzade Musa Çelebi, taht üzerinde hak iddia ederek birbirleriyle mücadeleye girişti. Timur'un Anadolu'yu terk etmesinin ardından başlayan bu iç savaş, Osmanlı tarihinde "Fetret Devri" olarak adlandırılır.
Şehzadelerin Hâkimiyet Alanları
Fetret Devri'nde her şehzade farklı bir bölgede hakimiyet kurdu. Şehzade Süleyman Çelebi Rumeli'de Edirne merkezli, Şehzade Mehmed Çelebi Anadolu'da Amasya merkezli, Şehzade İsa Çelebi Batı Anadolu'da Bursa merkezli hâkimiyet alanları oluşturdu. Şehzade Musa Çelebi ise başlangıçta Timur'un yanında esir kaldıktan sonra mücadeleye katıldı.
Kardeşler Arası Savaşlar
On bir yıl süren Fetret Devri'nde şehzadeler birbirleriyle defalarca savaştı. İlk elenen Şehzade İsa Çelebi oldu; 1403 yılında Mehmed Çelebi tarafından yenildi. Ardından Musa Çelebi, Rumeli'ye geçerek 1411'de ağabeyi Süleyman Çelebi'yi ortadan kaldırdı. Son mücadele Mehmed Çelebi ile Musa Çelebi arasında yaşandı ve 1413'te Mehmed Çelebi'nin zaferiyle sonuçlandı.
Dış Güçlerin Rolü
Fetret Devri'nde Bizans İmparatorluğu, Sırp Despotluğu ve Karamanoğulları gibi dış güçler, farklı şehzadelere destek vererek Osmanlı'nın zayıflığından yararlanmaya çalıştı. Bizans, Osmanlı topraklarından tavizler koparırken Anadolu beylikleri eski bağımsızlıklarını yeniden ilan etti. Bu dönem, Osmanlı Devleti'nin tarihindeki en zayıf ve savunmasız olduğu süreçtir.
Devletin Dayanıklılığı
Fetret Devri'nin en dikkat çekici yönü, Osmanlı Devleti'nin bu denli ağır bir krizden çıkabilmiş olmasıdır. Osman Gazi ve Orhan Gazi döneminde kurulan devlet teşkilatı, Sultan I. Murad döneminde güçlendirilen askeri yapı ve Rumeli'deki yerleşik toplum düzeni, devletin tamamen çökmesini engelledi. Tımar sistemi ve yerel yönetim yapıları, merkezi otoritenin yokluğunda bile işlemeye devam etti.
Sonuç ve Yeniden Birlik
1413 yılında Şehzade Mehmed Çelebi, tüm rakiplerini bertaraf ederek Sultan I. Mehmed unvanıyla tahta çıktı. "Çelebi" lakabıyla anılan yeni padişah, parçalanmış devleti sabır ve kararlılıkla yeniden birleştirdi. Fetret Devri, Osmanlı tarihinde bir kırılma noktası olarak kabul edilir; ancak aynı zamanda devletin ne denli sağlam temeller üzerine kurulduğunun da kanıtıdır.