Turhan Hatice Sultan

Kösem Sultan'ı Deviren, Köprülüleri İktidara Getiren Valide Sultan

Turhan Hatice Sultan, Sultan I. İbrahim'in eşi ve Sultan IV. Mehmed'in annesi olarak kayınvalidesi Kösem Sultan'ı bertaraf etti, Köprülü Mehmed Paşa'yı sadrazam atayarak devletin toparlanmasını sağladı ve Yeni Cami'yi tamamlatarak İstanbul'a kalıcı bir miras bıraktı.

Kökeni ve Saraya Giriş

Turhan Hatice Sultan'ın Ukrayna veya Rusya kökenli olduğu tahmin edilir. 1620'li yıllarda saraya getirilerek Sultan I. İbrahim'in eşi oldu. 1642'de dünyaya gelen Şehzade Mehmed (sonraki Sultan IV. Mehmed) onun çocuğuydu. Sultan I. İbrahim'in 1648'de tahttan indirilmesiyle oğlu altı yaşında padişah oldu ve Turhan, Valide Sultan sıfatını kazandı.

Kösem Sultan ile Mücadele

Turhan Sultan'ın Valide Sultan olmasıyla birlikte kayınvalidesi Kösem Sultan ile kıyasıya bir güç mücadelesi başladı. Kösem, "büyükvalide" sıfatıyla iktidarı elden bırakmak istemiyordu. 1651'de Kösem Sultan'ın küçük padişahı tahttan indirme planının ortaya çıkmasıyla Turhan harekete geçti ve saray ağalarını kullanarak Kösem'i öldürttü. Bu olay, Kadınlar Saltanatı'nın en kanlı sayfasıdır.

Köprülüleri İktidara Getirmesi

Turhan Sultan'ın en bilgece kararı, 1656'da Köprülü Mehmed Paşa'yı sadrazam atayarak ona mutlak yetki vermesiydi. Bu karar, Osmanlı devletini çöküşün eşiğinden kurtardı. Turhan Sultan, Köprülü'nün sert yöntemlerine destek vererek toparlanma sürecini mümkün kıldı. Siyasi olgunluğu ve kararlılığıyla Osmanlı tarihinin en etkili Valide Sultanlarından biri olarak anılır.

Yeni Cami'nin Tamamlanması

Turhan Sultan, Safiye Sultan'ın 1597'de temelini attırdığı ancak yarım kalan Yeni Cami'yi 1663'te tamamlatarak İstanbul'a kalıcı bir mimari miras bıraktı. Bu proje, onun imar tutkusunun ve vakıf geleneğine bağlılığının simgesidir.

Vefatı ve Mirası

Turhan Hatice Sultan, 1683'te İstanbul'da vefat etti. Kösem Sultan'ı bertaraf eden, Köprülüleri iktidara getiren ve Yeni Cami'yi tamamlatan Turhan Sultan, Kadınlar Saltanatı'nın son büyük figürü olarak tarihteki yerini almıştır.

Diğer isimleri: Turhan Sultan, Hatice Turhan Sultan