31 Mart Vakası (1909): İktidar Savaşının Kritik Dönüm Noktası
31 Mart 1909'da patlak veren isyan girişimi, İstanbul'da garnizon askerlerinin ve bazı dinci grupların harekete geçtiği kanlı bir siyasi bunalımdır. İTC iktidarına karşı gelişen bu muhalefet, Hareket Ordusu'nun müdahalesiyle bastırılmış; ardından II. Abdülhamid tahttan indirilerek yerine V. Mehmed Reşad geçirilmiştir.
31 Mart 1325 Rûmî takvimli — dolayısıyla Türk tarih yazımında "31 Mart Vakası" olarak anılan — bu olay, 13 Nisan 1909'a denk gelir. İstanbul'daki Birinci Ordu taburlarında dindar-muhafazakâr eğilimli erler ile bazı softa grupları, "şeriat elden gidiyor" sloganıyla ayaklandı. Kışlalar ele geçirildi, birkaç İTC subayı öldürüldü ve büyük bir baskıyla karşılaşan parlamento İttihatçıların yerine başka bir kabineyi onaylamak zorunda bırakıldı.
Bu gelişme İTC iktidarı için ciddi bir tehdit oluşturdu. Selanik merkezli III. Ordu bünyesinde hazırlıklar hızlandı; Hareket Ordusu adını alan bu kuvvetler İstanbul üzerine yürüdü. Ayastafanos'ta (Yeşilköy) konuşlanan Hareket Ordusu'nun İstanbul'a girişi ve isyanı bastırması yaklaşık on gün sürdü. Akabinde sıkıyönetim ilan edildi; isyancılar tutuklandı ve önemli bir kısmı idam edildi.
En kritik sonuç ise II. Abdülhamid'in tahttan indirilmesiydi. Yıldırım Meclisi olarak toplanan Osmanlı Parlamentosu, ulemanın fetvasını da alarak Abdülhamid'i hal etti ve yerine V. Mehmed Reşad'ı tahta geçirdi. Bu gelişme İTC'nin imparatorluk üzerindeki siyasi hâkimiyetini perçinledi.
31 Mart Vakası, sonraki Osmanlı siyasetini derinden etkiledi. İTC, artık yalnızca siyasi bir baskı grubu olmaktan çıkarak fiilen hükümetin arkasındaki yönlendirici güce dönüştü. Muhalefetin üzerine sert biçimde yürüyen cemiyet, zamanla daha otoriter bir yapıya büründü.