Yasağın Gerekçesi
1633'te İstanbul'da çıkan büyük yangın, padişahın tütüne karşı daha önce de sahip olduğu önyargıyı pekiştirdi. Aynı zamanda kahvehaneler; devlet karşıtı siyasi söylemlerin, dedikoduların ve komplolar kurmanın mekânları olarak görülüyordu. IV. Murad, bu toplumsal odakları kapatarak hem yangın riskini azaltmayı hem de siyasi muhalefet zeminini kurutmayı hedefledi. Yasak, yalnızca İstanbul'la sınırlı kalmayıp tüm Osmanlı coğrafyasına yayıldı.
Uygulamada Sertlik
Tütün yasağını uygulama konusundaki kararlılığı, IV. Murad'ı tüm Osmanlı padişahları içinde eşsiz bir konuma yerleştirir. Geceleri bizzat İstanbul sokaklarına çıkarak denetim yaptığı, yasağı çiğneyenleri kendi eliyle cezalandırdığı kaynaklar tarafından aktarılır. Bazı rivayetlere göre tütün içerken yakalanan kişilerin parmakları ya da burnları kesildi; idam cezasına çarptırılanlar da oldu. Sert bu tedbirler, ölümünden sonra büyük ölçüde gevşedi; IV. Mehmed döneminde tütün fiilen serbest bırakıldı.